Żydowski Kraków

W dniu 12.03.2026 r. w Żydowskim Muzeum Galicja w Krakowie, w ramach wydarzeń związanych z upamiętnieniem rocznicy likwidacji getta krakowskiego, członkowie i współpracownicy kierowanego przez dr Alicję Jarkowską zespołu badawczego „Poza murami krakowskiego getta (1941-1943)” (projekt NCN, OPUS 26),  przedstawili wyniki swoich badań nad dziejami krakowskich Żydów w okresie okupacji. Podczas spotkania zatytułowanego „Czy adres w getcie miał znaczenie? Ulica Józefińska i jej mieszkańcy (1941-1943)” dr Alicja Jarkowska, dr Martyna Grądzka-Rejak, dr inż. Stanisław Szombara, Katarzyna Boryczka, Aleksandra Kolanko, Cristian Dumitrica poddali analizie losy mieszkańców ulicy Józefińskiej – miejsca stanowiącego instytucjonalną i społeczną oś krakowskiego getta.

Na ulicy Józefińskiej działały kluczowe placówki: szpital żydowski, łaźnia, Arbeitsamt, Żydowska Samopomoc Społeczna, sierociniec oraz znajdowała się siedziba Żydowskiej Służby Porządkowej. Miejsca te w istotny sposób współkształtowały codzienność osób zamkniętych w getcie krakowskim. Podczas dyskusji przyjrzeliśmy się tej przestrzeni zarówno w perspektywie historycznej, jak i topograficznej. Rozważaliśmy, jak bliskość urzędów i instytucji wpływała na sytuację lokatorów okolicznych kamienic oraz czy adres zamieszkania mógł oznaczać coś więcej niż tylko punkt na mapie. Czy może stanowił czynnik zwiększający szanse przetrwania, czy wręcz przeciwnie – w obliczu zagłady potęgował zagrożenie?

Zachęcamy do zapoznania się z materiałami wizualnymi przygotowanymi przez dr. inż. Stanisława Szombarę: